ASME B31.3 مرجع طراحی، ساخت و آزمون پایپینگ فرایندی است و تقریباً در تمام پروژه‌های نفت، گاز، پتروشیمی و پالایشگاه، اساس مشخصات فنی لوله‌کشی است. شناخت ساختار و الزامات این کد، پیش‌شرط نوشتن استعلام صحیح و پذیرش مدارک است.
دامنه و جایگاه کد
B31.3 پایپینگ واحدهای فرایندی (پالایشگاه، پتروشیمی، شیمیایی و نیروگاهی) را پوشش می‌دهد، نه خطوط انتقال (که B31.4 برای مایعات و B31.8 برای گاز است). هر جا لوله‌کشی بخشی از یک فرآیند شیمیایی یا فیزیکی باشد، B31.3 حاکم است.
طبقه‌بندی سرویس
کد، سیالات را بر اساس خطر به دسته‌های Category D (غیرقابل اشتعال و کم‌خطر)، سرویس عادی (Normal)، سرویس چرخه‌ای (Cyclic)، فشار بالا (High Pressure) و Category M (سیال شدیداً سمی) تقسیم می‌کند. دسته‌بندی، الزامات بازرسی و آزمون را تغییر می‌دهد.
الزامات طراحی
محاسبهٔ ضخامت دیواره بر اساس فشار داخلی با فرمول استاندارد و تنش مجاز متریال در دمای طراحی انجام می‌شود. تحلیل انعطاف‌پذیری (Flexibility) و ساپورت‌گذاری برای جبران انبساط حرارتی و بارهای خارجی الزامی است تا تنش از حد مجاز تجاوز نکند.
متریال و اتصالات
فقط متریال‌های فهرست‌شده در کد (ASTM/ASME) مجازند؛ برای سرویس ترش، الزام NACE MR0175 و برای دمای پایین، تست ضربهٔ شارپی اضافه می‌شود. اتصالات جوشی باید طبق WPS/PQR تایید‌شده و توسط جوشکار صلاحیت‌دار اجرا شوند.
بازرسی و آزمون
درصد بازرسی جوش (رادیوگرافی/اولتراسونیک) بر اساس دستهٔ سرویس تعیین می‌شود. آزمون نهایی معمولاً هیدرواستاتیک با ۱٫۵ برابر فشار طراحی (یا پنوماتیک در شرایط خاص) است. مستندات کامل (MTC، گزارش NDE، گواهی هیدروتست) لازمهٔ پذیرش خط است.
نکات استعلام
در استعلام، کد طراحی (B31.3)، دستهٔ سرویس، کلاس فشار و دما، متریال، درصد NDE و الزامات آزمون را صریح قید کنید. ارجاع ناقص به کد، رایج‌ترین علت اختلاف در تفسیر مشخصات و رد شدن مدارک در بازرسی است.
پرسش‌های متداول
B31.3 با B31.1 چه فرقی دارد؟
B31.3 برای پایپینگ فرایندی (پالایشگاه و پتروشیمی) و B31.1 برای پایپینگ نیروگاهی (بخار و آب) است؛ الزامات طراحی و بازرسی آن‌ها متفاوت است.
فشار تست هیدرواستاتیک چقدر است؟
معمولاً ۱٫۵ برابر فشار طراحی (ضربدر نسبت تنش مجاز در دماهای مختلف در موارد خاص)؛ مقدار دقیق از فصل آزمون کد استخراج می‌شود.
Category M یعنی چه؟
سرویسی با سیال شدیداً سمی که نشت آن خطر جدی دارد و الزامات طراحی، جوش و بازرسی بسیار سخت‌گیرانه‌تری نسبت به سرویس عادی دارد.
تامین این تجهیزات را به پیشرو تجهیز فرتاک بسپارید
شرکت پیشرو تجهیز فرتاک تامین‌کننده تخصصی تجهیزات صنعتی برای پروژه‌های نفت، گاز، پتروشیمی، فولاد و نیروگاهی است. برای دریافت پیشنهاد فنی و قیمت، استعلام (RFQ) خود را ثبت کنید تا کارشناسان مهندسی فروش در کوتاه‌ترین زمان پاسخ دهند.
- تامین تجهیزات پایپینگتامین‌کننده لوله، فلنج، فیتینگ و گسکت مطابق ASME و API
- تامین پمپ و کمپرسورتامین‌کننده پمپ API 610، کمپرسور و تجهیزات دوار
- تامین تجهیزات ابزار دقیقتامین‌کننده ترانسمیتر، فلومتر، گیج و آنالایزر
- تامین تجهیزات پتروشیمیتامین‌کننده تجهیزات صنایع پتروشیمی، الفین و پلیمر